BRUKSEL- Planeti përjetoi vitin e tretë më të ngrohtë të regjistruar ndonjëherë në vitin 2025, dhe temperaturat mesatare kanë tejkaluar 1.5 gradë Celsius të ngrohjes globale gjatë tre viteve, periudha më e gjatë që nga fillimi i regjistrimeve, thanë shkencëtarët e BE-së të mërkurën.
Temperaturat globale të tre viteve të fundit (2023-2025) kanë qenë mesatarisht më shumë se 1.5 °C më të larta se niveli para-industrial (1850-1900). Kjo është hera e parë që një periudhë trevjeçare ka tejkaluar limitin prej 1.5 °C.
Temperatura e ajrit mbi zonat tokësore globale ishte e dyta më e ngrohtë, me Antarktidën që regjistroi temperaturën vjetore më të ngrohtë të regjistruar ndonjëherë dhe Arktikun të dytin më të ngrohtë. Në vitin 2025, temperatura globale e ajrit në sipërfaqe ishte 1.47 °C mbi nivelin para-industrial, pas 1.60 °C në vitin 2024, viti më i ngrohtë i regjistruar ndonjëherë.
Organizata Botërore Meteorologjike (OBM) tha se viti 2025 kishte vazhduar një seri trevjeçare të “temperaturave të jashtëzakonshme globale”, gjatë të cilave temperaturat e ajrit sipërfaqësor ishin mesatarisht 1.48 gradë Celsius mbi nivelet para-industriale.
Shkaqet kryesore: gazrat serë dhe ngrohja detare
Tre vitet e fundit, nga viti 2023 deri në vitin 2025, kanë qenë jashtëzakonisht të ngrohta për dy arsye kryesore.
E para është akumulimi i gazrave serrë në atmosferë, për shkak të emetimeve të vazhdueshme dhe zvogëlimit të thithjes së dioksidit të karbonit nga rezervuarët natyrorë.
E dyta është arritja e niveleve jashtëzakonisht të larta të temperaturës së sipërfaqes së detit në të gjitha oqeanet, e shoqëruar me fenomenin El Niño dhe faktorë të tjerë të ndryshueshmërisë së oqeanit, të amplifikuar nga ndryshimet klimatike.
Faktorë të tjerë përfshijnë ndryshimet në sasinë e aerosoleve dhe reve të ulëta dhe ndryshimet në qarkullimin atmosferik. Carlo Buontempo, Drejtor i Shërbimit të Ndryshimeve Klimatike Koperniku, komentoi: "Fakti që njëmbëdhjetë vitet e fundit kanë qenë më të ngrohtat e regjistruara ndonjëherë ofron prova të mëtejshme të trendit të padyshimtë drejt një klime më të ngrohtë.
Bota po i afrohet me shpejtësi limitit afatgjatë të temperaturës të vendosur nga Marrëveshja e Parisit. Ne jemi të destinuar ta tejkalojmë atë; zgjedhja që kemi tani është se si ta menaxhojmë më mirë tejkalimin e pashmangshëm dhe pasojat e tij për shoqëritë dhe sistemet natyrore"./ZËRI
