
BRUKSEL- Nesër priten të hyjnë në fuqi tarifat e vendosura nga presidenti amerikan Donald Trump ndaj Bashkimit Evropian. Për presidentin republikan data 2 prill është “Dita e Çlirimit”, duke u shprehur se me tarifat e vendosura për importet nga vendet e huaja, SHBA do të jetë më e pavarur.
Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, gjatë takimit të Parlamentit Evropian në Strasburg tha se është e gatshme t’u përgjigjet tarifave të vendosura nga Trump. Bashkimi Evropian e ka bërë të qartë qëndrimin e tij ndaj këtij vendimi, duke u shprehur se kërkojnë dialog, por nuk do të qëndrojnë pasiv ndaj sulmeve të SHBA-së.
"Shumë evropianë ndihen thellësisht të zhgënjyer nga njoftimet që vijnë nga Shtetet e Bashkuara. Evropa nuk e nisi këtë përplasje. Ne e konsiderojmë të gabuar. Por mesazhi që dua t’ju përcjell sot është se kemi gjithçka që na nevojitet për të mbrojtur qytetarët tanë dhe prosperitetin tonë", deklaroi presidentja e Komisionit Evropian.
Von der Leyen u shpreh se strategjia që ndjek BE, mbështetet në tre shtylla kryesore, siç janë negociatat, duke theksuar se kjo përplasje mes vendeve, do të shkaktojë vetëm rritje të inflacionit.
“BE mbështetet në tre shtylla kryesore: negociatat, diversifikimin e marrëdhënieve tregtare, duke filluar me Kinën, dhe forcimin e tregut të brendshëm. Kjo përplasje nuk është në interesin e askujt dhe do të çojë vetëm në rritje të inflacionit”, theksoi Von der Leyen.
Por, Trump shprehet se tarifat mbrojnë industrinë amerikane nga konkurrenca e huaj dhe e pandershme që kanë si qëllim të fitojnë para në kurriz të amerikanëve. Ndërsa, ekspertët ekonomistë shprehen se tarifat doganore që janë caktuar nga presidenti amerikan mund të dështojnë, dhe mund të prekin ekonominë amerikane.
Duke folur në bordin e Air Force One një ditë më parë, Trump konfirmoi se këto tarifa do të zbatoheshin për të gjithë vendet e botës, ndryshe nga sa më parë se do të synonte vetëm vende të caktuara.
Por, tarifat e Trump kanë shkaktuar përplasje edhe brenda BE-së. Kryeministri i Sllovakisë, Robert Fico gjatë një deklarate për media ai tha se teksa bisedoi në telefon me Voin der Leyen, kjo e fundit e ka ofenduar atë, duke e quajtur “budalla”.
"Robert, çfarë ke bërë, pse ke negociuar me Trump? A nuk e kupton se çfarë po ndodh?”, ka thënë Fico, duke vazhduar më tej: Ajo më qortoi për gjysmë ore, dhe më tha se isha një idjot.
Më pas, në një postim në rrjetet sociale, ai shpjegoi se në fakt po bënte shaka, dhe e gjitha ishte një ironi. Fico sqaron se deklarata e tij ishte një batutë.
“Shpresoj që presidentja e Komisionit Europian ta ketë kuptuar batutën e konferencës së sotme për shtyp, kur u thashë gazetarëve se presidentja e KE-së më qortoi tmerrësisht, pavarësisht se nuk bëra asgjë, siç pretendon opozita sllovake, për të penguar SHBA-në të vendosë tarifa doganore të reja kundër gjithë botës. Kam frikë se mediat sllovake dhe opozita nuk e kuptuan shakanë”, shkroi Fico.
"Vizioni" i Trump për më shumë të ardhura të SHBA nga tarifat
Brenda pak javësh pas kthimit në Shtëpinë e Bardhë, Trump ka rritur tashmë tarifat për disa produkte të importuara në SHBA. Ai synonte produkte me origjinë nga Kina, disa nga Meksika dhe Kanadaja, duke rritur tarifat për çelikun dhe aluminin. Më tej, Trump synon vendosjen e tarifave shtesë prej 25% për makinat që nuk janë prodhuar në SHBA, si dhe për komponentët që përdoren në montimin e makinave në vend.
“Ne do të tatojmë vendet që tregtojnë me ne që po përfitojnë nga ne, ata kanë fituar prej vitesh. Kaq shumë kanë përfituar nga vendi ynë, si miqtë edhe armiqtë. Dhe sinqerisht, miqtë kanë qenë shpesh shumë më keq se armiqtë”, tha Trump, ndërsa njoftoi tarifa shtesë për makinat.
Fakti që Shtetet e Bashkuara importojnë më shumë sesa eksportojnë është një nga fiksimet e reja të Trump. Ai beson se vendet e tjera po abuzojnë me tregun amerikan. Ai gjithashtu beson se barrierat tregtare nuk janë vetëm doganore, si në Kinë dhe Indi, por edhe rregullatore. Presidenti amerikan synon gjithashtu regjimet e taksave të brendshme në vendet evropiane, duke pasur parasysh se niveli i TVSH-së vendase është shumë i lartë.
Shtëpia e Bardhë pret të ardhura të konsiderueshme nga këto masa. Një zyrtar amerikan i siguroi gazetarët se tarifat e reja do të gjeneronin "qindra miliona dollarë, ndoshta një trilion dollarë" në vit.
Me këto, Trump synon të financojë pjesërisht uljet e taksave që ai planifikon për amerikanët, ndërkohë që, teorikisht, ruan sistemin e pensionit dhe shëndetit për të moshuarit, si dhe shpenzimet e mbrojtjes. Sipas logjikës së tij, rritja e çmimeve të shkaktuar nga rritja e tarifave do të kompensohet nga rritja e fuqisë blerëse falë uljes së taksave, si dhe rënia e kostove të energjisë për shkak të politikës së tij miqësore ndaj karburanteve fosile.
Sipas vlerësimeve nga Universiteti Yale, fatura që familjeve amerikane do t'u kërkohet të paguajnë mund të jetë e rëndë: pritet një humbje prej më shumë se 2,700 dollarë mesatarisht, ose edhe 3,000 dollarë nëse partnerët amerikanë reagojnë ndaj tarifave të Uashingtonit.
Tarifat e vendosura nga Trump:
Çeliku dhe alumini
Një tarifë prej 25% e SHBA për importet e çelikut dhe aluminit nga të gjitha vendet hyri në fuqi më 12 mars. Bashkimi Evropian u është përgjigjur atyre me kundërtarifa për 28 miliardë dollarë mallra amerikane duke nisur nga prilli. Megjithatë, BE-ja vonoi zbatimin e disa prej këtyre tarifave që do të zbatohen deri në mes të prillit, duke përfshirë një tarifë 50% për uiski amerikan, gjë që shtyu Trumpin të kërcënonte me një tarifë 200% për pijet alkoolike evropiane.
Kanada dhe Meksika
Tarifat e përgjithshme prej 25% të Trump ndaj fqinjëve të saj hynë në fuqi më 4 mars. Vetëm dy ditë më vonë, Trump konfirmoi se SHBA do të pezullonte tarifat për mallrat dhe shërbimet në përputhje me Marrëveshjen Shtetet e Bashkuara-Meksikë-Kanada (USMCA) deri më 2 prill. Nga ana e saj, Kanadaja u hakmor me tarifa të reja prej disa miliardë dollarësh ndaj çelikut.
Kina
Trump ka miratuar tarifa të reja totale prej rreth 20% mbi tarifat ekzistuese prej 10% që hynë në fuqi gjatë mandatit të parë të Trump. Kina është përgjigjur me tarifa deri në 15% për mallrat e fermave amerikane si mishi i pulës dhe derrit, të cilat hynë në fuqi më 10 mars.
Venezuela
Trump tha se SHBA do të vendosë një "tarifë dytësore" ndaj Venezuelës, që do të hyjë në fuqi më 2 prill - çdo vend që blen naftë ose gaz nga Venezuela do të përballet me një tarifë prej 25% kur tregton me SHBA-në./ZËRI