BRUKSEL-Komisioni Evropian po punon drejt mbylljes së procesit të pranimit të Shqipërisë deri në dhjetor 2027 — një afat kohor që Tirana e ka përmendur prej kohësh dhe që tani pritet të marrë njohje zyrtare në udhërrëfyesit e ardhshëm të zgjerimit të BE-së, thanë zyrtarët e BE-së për Euronews.
Shqipëria ka vendosur fundin e vitit 2027 si objektivin e saj për përfundimin e negociatave të pranimit, një afat kohor që kryeministri Edi Rama dhe zyrtarë të tjerë të lartë e kanë përshkruar vazhdimisht si një plan të dakordësuar me Komisionin Evropian.
Por, ndërsa zyrtarët e Komisionit e kanë mbështetur ambicien, ekzekutivi i BE-së zakonisht nuk përcakton afate për pranim, pasi zgjerimi është menduar të jetë një proces i bazuar në meritë.
“Siç e dini, zgjerimi nuk funksionon me data. Por sa më shumë që vendi po i afrohet fundit të pjesës teknike të anëtarësimit, aq më shumë mund të themi për të ose aq më shumë mund të përdorim vitet”, tha në korrik komisionerja e Zgjerimit Marta Kos.
Kjo do të ndryshojë së shpejti. Në fjalimin e saj mbi Gjendjen e Unionit në Parlamentin Europian javën e kaluar, Presidentja e Komisionit Ursula von der Leyen njoftoi një seri “udhërrëfyesish” për vendet kandidate.
“Së shpejti do të propozojmë udhërrëfyes për kandidatët që kanë bërë më shumë përparim”, tha von der Leyen, duke përmendur Ukrainën, Moldavinë dhe Ballkanin Perëndimor si vende e ardhmja e të cilëve është në BE.
Planet rrugore pritet të përcaktojnë një afat kohor tregues për t’u dhënë vendeve kandidate një sens më të qartë drejtimi, duke i bërë jehonë strategjisë së zgjerimit të vitit 2002 që hapi rrugën për pranimin e “Big Bang” të 10 anëtarëve të rinj. Planet rrugore do të përfshihen në paketën e zgjerimit të Komisionit, kontrollin e tij vjetor mbi procesin e pranimit, që pritet në fund të tetorit, i cili përfshin gjithashtu vlerësime dhe rekomandime specifike për vendin për hapat e mëtejshëm.
Në këtë kontekst, Komisioni po harton një raport përmbyllës të vlerësimit të standardeve që vlerëson nëse një vend kandidat i ka përmbushur standardet e përcaktuara që të konsiderohet se i ka përmbushur kërkesat e pranimit, veçanërisht në drejtësi dhe sundimin e ligjit, të ashtuquajturat “themelore”.
Në rastin e Shqipërisë, plani është të përfshihet një listë e rezultateve kryesore që përcaktojnë reformat dhe masat e nevojshme për të mbyllur boshllëqet e mbetura të standardeve.
